Loading…
#LROJ20 – Welkom bij de VVOJ Trainingsdag Lokale en Regionale Onderzoeksjournalistiek 2020.
Hieronder vind je het volledige programma. Nog niet ingeschreven? Dat kan hier.

Sign up or log in to bookmark your favorites and sync them to your phone or calendar.

Saturday, March 7
 

09:00

09:30

Opening: THE BUREAU LOCAL
De opening van #LROJ20 is in handen van Charles Boutaud, datajournalist bij The Bureau Local. Dit Engelse onderzoeksjournalistieke netwerk timmert sinds 2010 aan de weg met spraakmakende publicaties, waarin altijd lokale en regionale data leidend zijn. Keer op keer toont The Bureau Local hoe al die plaatselijke verhalen met elkaar verbonden zijn en hoe groot de impact van lokale en regionale onderzoeksjournalistiek kan zijn als collega’s en betrokken burgers uit alle delen van het land samenwerken.

In zijn presentatie laat Charles Boutaud aan de hand van een aantal aansprekende onderzoeken van The Bureau Local zien hoe zijn organisatie te werk gaat. Hoe zorg je ervoor dat lokaal en regionaal verzamelde data vergelijkbaar blijven? Hoe kunnen ook eenpitters en journalisten op onderbezette redacties bijdragen aan de verhalen? Hoe werk je samen met die betrokken burgers? En hoe maak je van alle verhalen die lokaal en regionaal worden verzameld weer één geheel, het onderzoeksjournalistieke verhaal met landelijke impact?

Maak alvast kennis met Bureau Local:

Speakers
avatar for Charles Boutaud

Charles Boutaud

datajournalist, The Bureau Local
Charles Boutaud (1991) studeerde journalistiek in Montreal, Canada, en vertrok daarna, in 2014, naar de Cardiff University in Wales. Daar behaalde hij een master of science in computational journalism, een studierichting op het snijvlak van journalistiek en informatica/kunstmatige... Read More →



Saturday March 7, 2020 09:30 - 10:15
Theaterzaal

10:20

Van liberale hindoeschool tot heilige melkkoe
Den Haag heeft de grootste hindoegemeenschap van ons land, met vooral wortels in Suriname en India. Den Haag is daardoor verrijkt met een hindoeradiozender en twee hindoebasisscholen.
Hoewel de meeste hindoestanen prima hun weg weten te vinden in stad en land, houden zij veel van hun cultuur binnenskamers, zeker wanneer er iets fout gaat. Dat merkte Hans Otte, verslaggever bij Omroep West, toen hij een serie verhalen maakte over de Algemene Hindoe Basisschool in Den Haag. Deze liberale hindoeschool splitste zich af van een traditioneel bolwerk waarin bestuurders zich verrijkten – om vervolgens in eenzelfde moeras te belanden.
Anonieme tips bleken moeilijk te herleiden of te verifiëren en leidden pas na enkele maanden tot publicatie. Maar toen het deksel eenmaal van de beerput was, kwam er een golf aan informatie vrij. Otte reconstrueerde hoe een cultuur zich door manipulatie, intimidatie en schaamte liet ringeloren. In deze sessie vertelt hij hoe hij te werk is gegaan en waarmee je te maken krijgt als je als journalist onderzoek doet in een zo gesloten gemeenschap.

Hier vind je de verhalen die Otte maakte over de school.

Speakers
avatar for Hans Otte

Hans Otte

politiek verslaggever, Omroep West
Hans Otte (60) begon zijn journalistieke loopbaan bij KRO Echo, één van de voorlopers van het Radio 1 Journaal. Via Veronica Nieuwsradio, RTL en SBS kwam hij bij Omroep West in Den Haag. Lange tijd was hij politiek redacteur op en rond het Binnenhof, maar ook in die functie werkte hij... Read More →


Saturday March 7, 2020 10:20 - 11:20
LOKAAL LROJ 1 Padualaan 99, Utrecht

10:20

Van wie is Nederland? Landelijke impact met lokale data
Deze sessie is een must voor iedereen die wel eens over vastgoed schrijft, of daar plannen voor heeft. Marc van den Eerenbeemt en Serena Frijters maakten vorig jaar samen met hun collega's Tom Kreling en Xander van Uffelen Van wie is Nederland?  In deze serie voor de Volkskrant schetsen zij een gedetailleerd beeld van de Nederlandse vastgoedmarkt. De top 300 van woningeigenaren in heel Nederland wordt in kaart gebracht.

In hun sessie laten Van den Eerenbeemt en Frijters zien hoe zij data hebben verzameld van onder andere het Kadaster en de Kamer van Koophandel, hoe ze deze gegevens vervolgens hebben geanalyseerd en hiermee antwoorden op journalistieke vragen hebben gegeven. Hoe kan een combinatie van ‘reguliere’ en datajournalistiek leiden tot nieuwe inzichten?

Om alvast te lezen, verhalen uit het dossier Van wie is Nederland?:
Het belangrijkste nieuws uit het onderzoek
Wie zijn de grootste huisbazen van Nederland?



Speakers
avatar for Serena Frijters

Serena Frijters

adviseur en tekstschrijver, freelance
avatar for Marc van den Eerenbeemt

Marc van den Eerenbeemt

journalist, de Volkskrant


Saturday March 7, 2020 10:20 - 11:20
LOKAAL LROJ 2 Padualaan 99, Utrecht

10:20

Doorpraten met Charles Boutaud
De keynote van Charles Boutaud wordt er zeker eentje om over door te praten. Deze aansluitende sessie biedt je de gelegenheid om Boutaud het hemd van het lijf te vragen over de werkwijze van The Bureau Local en zijn eigen expertise: datajournalistiek en de ontwikkeling van software en onderzoekstechnieken die specifiek zijn toegesneden op de behoeften van journalisten.

NB: Deze doorpraatsessie met Charles Boutaud komt in de plaats van de geplande workshop Achter de schermen van het Eurovisie Songfestival met AD-verslaggeefster Eefje Oomen. Zij kan helaas niet naar #LROJ20 komen omdat ze geveld is door de griep – nee, geen coronavirus, een gewone griep. Beterschap, Eefje!


Speakers
avatar for Charles Boutaud

Charles Boutaud

datajournalist, The Bureau Local
Charles Boutaud (1991) studeerde journalistiek in Montreal, Canada, en vertrok daarna, in 2014, naar de Cardiff University in Wales. Daar behaalde hij een master of science in computational journalism, een studierichting op het snijvlak van journalistiek en informatica/kunstmatige... Read More →


Saturday March 7, 2020 10:20 - 11:20
LOKAAL LROJ 3 Padualaan 99, Utrecht

11:20

PAUZE
Saturday March 7, 2020 11:20 - 11:40
HAL Padualaan 99, Utrecht

11:40

Nieuwe kansen voor freelance onderzoeksjournalisten
In deze sessie presenteren twee collega's werk dat mede mogelijk is gemaakt door een bijdrage uit de extra middelen die de overheid ter beschikking heeft gesteld voor versterking van met name lokale en regionale onderzoeksjournalistiek.

Kim van Keken, journalist van het jaar 2017, sloot zich begin dit jaar aan bij Spit, een coöperatie van, door en voor ervaren freelance onderzoeksjournalisten. Onafhankelijke onderzoeksjournalistiek tegen een eerlijke prijs voor freelancers, dat is het doel van Spit. Geen groot kantoor, dure website of marketingbudgetten, maar een eenvoudig model, gericht op journalistiek grondwerk. Spit werkt samen met burgercollectieven, lokale journalisten en andere media op lokaal en landelijk niveau.
Hoe krijgen de Spit-journalisten hun verhalen bij een zo groot mogelijk publiek en vooral ook daar waar een verhaal de meeste impact heeft? Hoe krijgen de freelancers van Spit meer macht tegenover de uitgevers, zodat zij zelf de vruchten plukken van hun eigen ideeën? En hoe verloopt de samenwerking met lokale journalisten en burgers?

Yaël Vinckx maakte met een bijdrage uit de Regeling Onderzoeksjournalistiek van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten de documentaire 'I amrembrandt', over de verpretparkisering van de Leidse binnenstad, waar ze zelf ook woont.
Voor voormalig oorlogscorrespondent Vinckx betekende lokaal werken een totaal nieuw speelveld. In deze sessie vertelt ze hoe ze samen met regisseur Alex Bordewijk de grenzen van het toerisme onderzocht in Rembrandts geboorteplaats Leiden. Hoe stel je de vragen die echt de kern van het onderwerp blootleggen? Hoe prik je door de marketingpraatjes heen?

Maak alvast kennis met de sprekers:
De website van Spit
De trailer van 'I amrembrandt'

Speakers
avatar for Yaël Vinckx

Yaël Vinckx

journalist, freelance
Yaël Vinckx (1968) studeerde af aan de School voor de Journalistiek in Utrecht. Al tijdens die opleiding ging ze voor NRC Handelsblad werken. Ze onderzocht in de jaren negentig migratie en mensensmokkel voor de krant en woonde en werkte enkele jaren in voormalig Joegoslavië, waar... Read More →
avatar for Kim van Keken

Kim van Keken

onderzoeksjournalist, SPIT
Kim van Keken (1977) sloot zich begin dit jaar aan bij Spit, een coöperatie van, door en voor freelance onderzoeksjournalisten. Eerder in haar journalistieke loopbaan schreef Van Keken voor onder meer De Groene Amsterdammer, HP De Tijd en Quote. Ze was ook redacteur bij het onderzoeksprogramma... Read More →


Saturday March 7, 2020 11:40 - 12:40
LOKAAL LROJ 1 Padualaan 99, Utrecht

11:40

Bouwen met geluid: zo maak je een podcast
Ineens is de podcast niet meer weg te denken uit de journalistiek. Soms is het op hoog niveau ouwehoeren, zoals in de mediapodcast van Alexander Klöpping en Ernst-Jan Pfauth. Maar  stevige documentaires met veel onderzoek komen ook goed naar voren in de digitaal aangeboden audio-uitzendingen, met als bekende voorbeelden De Brand in het Landhuis of De Moord op Patrick. Documentairemaker Marjolein Knol neemt je mee in het maakproces van de journalistieke podcast. Hoe ga je te werk en bouw je met geluid een spannende en relevante radioserie? Handzame tips en tricks van Knol geven handvatten om zélf een podcast te produceren.

Luister alvast naar podcasts van Marjolein Knol:

Speakers
avatar for Marjolein Knol

Marjolein Knol

radiomaker, freelance
Marjolein Knol (28) is freelance verslaggever en podcastmaker. Ze volgde de opleiding journalistiek aan de Christelijke Hogeschool Ede en studeerde af als radiomaker bij het RITCS (Royal Institute for Theatre, Cinema & Sound) in Brussel. Met haar productie 'Achter het Verhaal' be... Read More →


Saturday March 7, 2020 11:40 - 12:40
LOKAAL LROJ 2 Padualaan 99, Utrecht

11:40

Zet je publiek aan het werk – lokale data crowdsourcen
Van onveilige verkeerssituaties tot vuurwerkoverlast en van vervuilde grond tot de dikte van het natuurijs: het zijn allemaal voorbeelden van onderzoeken die zijn gedaan met de input van lezers. Yordi Dam, datajournalist en medeoprichter van LocalFocus, leert je tijdens deze praktische workshop hoe je jouw publiek inzet om 'nieuwe statistiek' op lokaal niveau te maken.

Wat zijn casussen waarbij datacrowdsourcing goed werkt? Welke vragen stel je aan je publiek? En wat kun je vervolgens met de (geografische) gegevens doen?

Tijdens de workshop leer je werken met Mapgather, een tool van LocalFocus waarmee je eenvoudig informatie van je publiek verzamelt op de kaart. Over geluidsoverlast, bijvoorbeeld, of de eikenprocessierups. De verzamelde data leveren nieuwe inzichten en unieke verhalen op.

NB: NEEM JE LAPTOP MEE!

Alvast meer lezen over het werk van LocalFocus:

Speakers
avatar for Yordi Dam

Yordi Dam

Local Focus
Yordi Dam (1991) is datajournalist en mede-oprichter van LocalFocus; een datajournalistiek persbureau voor (regionale) mediaorganisaties. Hij is gespecialiseerd in het verzamelen, analyseren en visualiseren van statistieken op lokaal niveau. Daarnaast maakt hij onder de naam #rap... Read More →


Saturday March 7, 2020 11:40 - 12:40
LOKAAL LROJ 3 Padualaan 99, Utrecht

12:40

LUNCHPAUZE
Saturday March 7, 2020 12:40 - 13:40
HAL Padualaan 99, Utrecht

12:40

Speeddates met het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten
Tijdens #LROJ20 kun je speeddaten met het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten.In een kort kennismakingsgesprek kun je deze en nog veel meer vragen beantwoord krijgen. Je vindt ons tijdens de lunchpauze (12:40-13:40 uur) in de koffieruimte naast de lokalen. Aanmelden voor een speeddate kan tijdens de inloop en de rest van de ochtend bij de ontvangstbalie.


Saturday March 7, 2020 12:40 - 13:40
TBA

13:40

Op zoek naar de zorgcowboys in jouw regio
De zorg is enorm ingewikkeld geworden sinds de verantwoordelijkheid ervoor is gedecentraliseerd. Vier verschillende wetten met nog meer toezichthouders. Het toezicht staat nog in de kinderschoenen en daar maken zorgcowboys handig gebruik van. Binnen een paar jaar kun je als zorgondernemer miljonair worden, terwijl gemeenten ondertussen miljoenen euro’s tekortkomen. In deze workshop krijg je zicht op hoe de zorg is geregeld en leer je hoe je als onderzoeksjournalist zorgcowboys op het spoor komt in jouw gemeente of regio.

Lees alvast onderzoeksverhalen van Judith Spanjers over zorgcowboys:

Speakers
avatar for Judith Spanjers

Judith Spanjers

onderzoeksjournalist, freelance
Judith Spanjers (1975) is sinds 2019 freelance (onderzoeks)journalist. Sinds oktober doet ze onderzoek naar zorgwinsten en zorgfraude bij het online onderzoeksjournalistieke platform Follow the Money. Daarvoor werkte ze 22 jaar voor Omroep Gelderland, waarvan de laatste zes jaar als onderzoeksjourna... Read More →


Saturday March 7, 2020 13:40 - 14:40
LOKAAL LROJ 1 Padualaan 99, Utrecht

13:40

Energie en milieu – zo onderzoek je de hete hangijzers
Gemeenten krijgen meer te maken met milieu- en energievraagstukken. In ieder coalitieakkoord is plek ingeruimd voor vraagstukken over bijvoorbeeld duurzaamheid, natuurbeheer, energietransitie en gasloze wijken. Zaken met veel impact voor de mensen die er wonen en daarom de moeite waard om over te schrijven. Maar welke vragen stel je aan deskundigen? Wat zijn de dilemma's bij dit thema? Hoe voorkom je dat je zaken over het hoofd ziet? Jan Matthijsen is als senior wetenschappelijk onderzoeker Klimaat, Luchtkwaliteit en Energie verbonden aan het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). Vanuit zijn expertise komt hij met praktische tips, hete hangijzers en inzichtelijke voorbeelden.

Voorbeelden van werk van het planbureau:

Speakers
avatar for Jan Matthijsen

Jan Matthijsen

beleidsonderzoeker, Planbureau voor de Leefomgeving
Jan Matthijsen (1962) studeerde meteorologie en oceanografie en was daarna als wetenschappelijk onderzoeker Luchtkwaliteit verbonden aan TNO in Delft en de Université Paul Sabatier in Toulouse, Frankrijk. In 1997 kwam hij bij het RIVM als stralingsonderzoeker. Daar werkte hij ook... Read More →


Saturday March 7, 2020 13:40 - 14:40
LOKAAL LROJ 2 Padualaan 99, Utrecht

13:40

Doorpakken met de Wob: Wob-generator en Wob-knop
Een Wob-verzoek versturen, dat lukt de meeste van ons nog wel, zij het met moeite. Maar hoe gaat het dan verder? Hoe zorg je dat je je niet met een kluitje in het riet laat sturen, of eindeloos aan het lijntje wordt gehouden? Hoe maak je optimaal gebruik van de mogelijkheden om in bezwaar en beroep te gaan? Kortom, hoe pak je door?
Aan de hand van deze vragen en de situaties waarin deelnemers na het versturen van hun Wob-verzoeken in terecht zijn gekomen, bespreken we hoe je effectiever kunt 'wobben'.
Daarnaast besteden we alvast kort aandacht aan twee Wob-tools in ontwikkeling: de Wob-Generator van de VVOJ en de Wob-Knop. Met deze hulpmiddelen kun je binnenkort snel Wob-verzoeken gaan opstellen, digitaal versturen én monitoren.

Alvast meer lezen:

Speakers
avatar for Liset Hamming

Liset Hamming

jurist en journalist, freelance
Liset Hamming (1981) is jurist en freelance journalist met een interesse in de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) en openbare data. Sinds 2017 is ze lid van de Wob-werkgroep van de VVOJ, waar ze zich inzet voor het ontwikkelen van online tools om snel en makkelijk Wob-verzoeken te maken én te versturen... Read More →
avatar for Tim Staal

Tim Staal

onderzoeksjournalist, Investico
Tim Staal is onderzoeksjournalist en Wob-expert bij het onderzoeksjournalistieke platform Investico. Daarnaast is hij gepromoveerd docent internationaal recht aan de UvA. Als onderzoeksjournalist schreef hij onder meer over de schuldenindustrie en de financiële sector. Hij is li... Read More →


Saturday March 7, 2020 13:40 - 14:40
LOKAAL LROJ 3 Padualaan 99, Utrecht

14:40

PAUZE
Saturday March 7, 2020 14:40 - 15:00
HAL Padualaan 99, Utrecht

15:00

TRAP ER NIET IN – pubquiz en vlamcollege
Nieuwsmanipulatie, daar trappen wij niet in. Als journalist wéét je gewoon wanneer iets niet klopt, toch?
Maar waarom haalt dan zoveel onzin het nieuws? Staat onze bullshitdetector wel scherp genoeg afgesteld?

Tijdens #LROJ20 nemen we de proef op de som, met een pubquiz waarin je je eigen antenne voor dubieuze zaken kunt checken. En met een vlamcollege van Daniëlle Arets, lector journalistiek en innovatie aan Fontys Hogeschool Journalistiek. Je gaat naar huis met de handige Eerste Hulp bij Bullshit Checklijst, vol tips & tricks van ervaren nepnieuwsjagers.

Speakers
avatar for Daniëlle Arets

Daniëlle Arets

lector journalistiek en innovatie, Fontys Hogeschool Journalistiek
Daniëlle Arets (1977) is lector journalistiek en verantwoorde innovatie bij Fontys Hogeschool voor de Journalistiek in Tilburg en hoofd van de onderzoeksminor bij Design Academy Eindhoven. Arets probeert de brug tussen design en journalistiek te slaan door de focus op UX (User eXperience... Read More →



Saturday March 7, 2020 15:00 - 15:50
Theaterzaal

16:00

AFSLUITING & BORREL
Saturday March 7, 2020 16:00 - 16:45
HAL Padualaan 99, Utrecht